วิถีพิสุทธิ์แห่งเซน

เครียด หงุดหงิด สับสน?
          ลดความเครียด  หงุดหงิด  และสับสนด้วยวิถีแห่งเซน  อันเป็นวิถีแห่งความสงบเรียบง่ายของการดำเนินชีวิต  ความใจเย็น  และความเข้าใจชีวิตเซน  ต่อต้านความหรูหราและความสับสนวุ่นวาย  เน้นพื้นฐานและความสำคัญของทุกสรรพสิ่งตามธรรมชาติ  มีความสงบเป็นที่ตั้งเพื่อจะมองอะไรอย่างปลอดโปร่ง  เห็นสาระในชีวิตได้ดีขึ้น  เซนมุ่งพัฒนาความสามารถในการเพ่งสมาธิ  มีเจตนารมณ์แน่วแน่ที่จะพิจารณาสิงใด  ก็ให้รู้ซึ้งถึงแก่นแท้  ไม่คิดมากในเรื่องไม่มีสาระจะรู้สึกเป็นสุขขึ้น  อีกทั้งยังมีเรี่ยวแรงต่อสู่ปัญหาต่าง ๆ ได้ดีกว่าเดิม

การฝึกสมาธิแบบซาเซน  (Zazen)
         หลักแห่งเซนคือ  ไม่ห่วงถึงอนาคตมากเกินไป  แต่ก็ไม่พะวงกับอดีตเช่นกัน  ให้มุ่งและระมัดระวังอยู่กับเรื่องปัจจุบัน  การทำสมาธิแบบซาเซน  เป็นการรวบรวมพลังให้แก่จิต และกาย  เมื่อร่างกายสงบดีแล้ว  จะยังผลให้จิตสงบ  ควรทำสมาธิในห้องที่เงียบและในที่นี่คุณแน่ใจได้ว่าจะไม่ถูกรบกวน  นั่งขัดสมาธิบนเบาะนุ่ม ๆ หรี่ตาลงครึ่งหนึ่ง  จดสายตาไปยังจุดใดจุดหนึ่ง  ที่ห่างออกไปประมาณครึ่งเมตร  มือวางทับกัน พยายามนั่งให้กระดูกสันหลังอยู่ในแนวตรง ( นึกภาพว่ามีเชือกดึงศีรษะคุณขึ้นไปในแนวดิ่ง )  กำหนดลมหายใจให้สม่ำเสมอ  จดจ่ออยู่ที่ลมหายใจ  ค่อยสูดลมหายใจเข้าลึก ๆ ยาว ๆ นับ 1-4 แล้วหายใจออก  นับ 1-4 ควรใช้เวลาทำสมาธิ 5-10นาที  แล้วค่อย ๆ เพิ่มระยะเวลาขึ้น  นอกจากนี้คุณอาจทำสมาธิในท่านอน  ควรเลือกนอนลงบนสนามหญ้ากลางจ้างขณะปฏิบัติควรทำจิตให้ว่าง  เมื่อฝึกไปนาน ๆ  จะรู้สึกเข้าถึงสมาธิที่ลึกลงเรื่อย ๆ จนรู้สึกผ่อนคลาย  และกลมกลืนกับธรรมชาติ  ส่วนการทำสมาธิในขณะเคลื่อนไหวจะเริ่มต้นด้วยการเดินช้า ๆ แล้วค่อย ๆ เพิ่มความเร็วขึ้น  เรียกการเดินแบบนี้ว่า  Power Walking เป็นการเคลื่อนไหวที่กระตุ้นการหมุนเวียนโลหิต ช่วยให้กล้ามเนื้อที่อ่อนล้ากลับกระฉับกระเฉง  ในอเมริกากำลังนิยมการเคลื่อนไหวแบบเซนในรูปแบบของการออกกำลังกายที่เรียก ว่า  Zen Dancing  เป็นศิลปะการเต้นที่ผสมผสานระหว่างฟรีแดนซ์ โยคะ และการทำสมาธิแบบเซนเข้าด้วยกัน

การนวดฮารา ( Hara-Massage )
         ฮาราถือเป็นแหล่งกำเนิดพลังงานของชีวิต  มีศูนย์กลางอยู่บริเวณสะดือ ( ลึกลงไปประมาณ 4 เซนติเมตร )  ควรได้รับการนวดผ่อนคลายอยู่เสมอ  จะช่วยป้องกันตะคริวหน้าท้อง  เมื่อต้องนั่งนาน ๆ ทั้งเอื้อผลดีต่อการปลดปล่อยพลังงาน  บุคลิกภาพก็ดีขึ้นด้วย  เริ่มจากยืนตัวตรง  งอเข่าเล็กน้อย  และหลับตา  มือทั้งสองข้างลูบวนเป็นวงบริเวณจุดฮารา  ขณะนวดต้องหายใจเข้า-ออกลึก ๆ ไปด้วย  จนกระทั้งมือกระเพื่อมขึ้นลงตามจังหวะหายใจ

ศาสตร์และศิลป์แห่งการดื่มชา
         ในทัศนะเซน  การดื่มชา  ควรจิบช้า ๆ ไม่รีบร้อน  ไม่ยืนดื่มและดื่มเพียงชาเขียว  เนื่องจากจะช่วยกระตุ้นระบบประสาทส่วนกลาง  ระบบหมุนเวียนโลหิต  และเพิ่มสมาธิ  ใช้น้ำที่อุณหภูมิ 70 องศาเซลเซียส  เทใส่ในชาเซ็ง ( ถ้วยชาเล็ก ๆ ทำจากไม้ไผ่ )  ที่มีใบชาเขียวอยู่  ยกดื่ม 3 อึกให้หมดถ้วยชา  ชาจะให้รสขมเล็กน้อย ถ้าคุณไม่มีถ้วยชาเซ็ง  จะใช้ที่กรองชาสมัยใหม่แทนได้  แต่ถ้วยชาไม่ควรมีหู เพราะความร้อยขณะมือกุมถ้วยชาจะช่วยกระตุ้นความคิดและสมาธิ

งามแบบเซน 
         สูตรความงามตำรับญี่ปุ่นแนะนำโสมจิงโกะ  สาหร่าย และพืชตระกูลขิงว่า  เป็นตัวปรับสมดุลผิว และจิตจากภายใน  ส่วนภายนอก  นิยมขัดผิวด้วยถั่ว  Azuki  บดหยาบ นวดหน้าด้วยน้ำมันมะกอก และน้ำมันงา  คุณอาจบดมะม่วงสุกผสมแตงโมพอกทิ้งไว้ 15 นาที  เพื่อให้ผิวใสขึ้น  ผู้หญิงญี่ปุ่นยังนิยมสระผมด้วยแชมพูผสมชาเขียว  ใช้ผลิตภัณฑ์บำรุงเส้นผมที่ผสมน้ำมันงา

อาหารแบบเซน
         เซนรับประทานอาหารกึ่งมังสวิรัติมีหลักว่า  จะไม่รับประทานมากกินไป  เพื่อให้เกิดความสุขกาย และสุขใจ  ในวันที่อากาศอบอวล  แนะนำให้ทานข้าวหุงผสมลูกผักชี  เพื่อขจัดความอ่อนล้า  และเกียจคร้านในมื้อเช้า  ส่วนกลางวันหรือเย็น  ให้เลือกทานอาหารที่มีผักชีสดผสมอยู่อย่างน้อย 1 มื้อต่อวัน  อาหารเพิ่มพลังอีกชนิดคือ  อูเมโบชิ ( Ume-Boshi ) หรือลูกพรุนดงเปรี้ยวเค็ม